Thứ Tư, 2 tháng 3, 2011

Làm cha mẹ thông minh

Nuôi dạy trẻ chưa bao giờ là việc dễ dàng đối với bất kỳ bậc cha mẹ nào, nhất là trong thời đại “tăng tốc” như hiện nay. Tuy nhiên, có những nguyên tắc giáo dục hết sức đơn giản để nuôi dạy con một cách hiệu quả mà không tốn kém, nhưng không phải cha mẹ nào cũng biết.
Chơi với con: lợi ích khôn cùng
Nhược điểm của các bậc cha mẹ thời nay là thiếu kỹ năng, thiếu kiến thức nuôi dạy con, đặc biệt là họ quá bận rộn với công việc, thiếu thời gian dành cho con. Ngay cả một số cha mẹ có thời gian cũng không biết cách chơi, không biết cách dạy con thế nào.
PGS.TS Nguyễn Công Khanh tư vấn cho phụ huynh
PGS.TS Nguyễn Công Khanh tư vấn cho phụ huynh
PGS.TS tâm lý Nguyễn Công Khanh nói: “Khi bạn đã yêu con và coi đó là tài sản quý nhất trên đời thì nhất định bạn sẽ tìm ra thời gian, bởi vì nó là tài sản “sinh lãi” lớn nhất, nếu không nó sẽ tiêu tốn của chúng ta nhiều nhất. Mỗi ngày hãy dành 30 phút đến một tiếng chơi với con. Hãy bớt bia bọt nhậu nhẹt, bớt “buôn điện thoại” hay shoping đi… bạn sẽ tìm lại được thời gian đã mất”.
Ngày nay, các nhà giáo dục học hiện đại đã thiết kế ra những bài tập mang tính trò chơi, giúp cha mẹ chơi với con một cách hiệu quả, chơi thật thoải mái chứ không phải bắt con học. Loại sách hướng dẫn này có thể dễ dàng mua được ở các hiệu sách. Chơi cùng con có rất nhiều cái lợi, bạn có thể giúp trẻ phát triển ngôn ngữ, khả năng tri giác, quan sát, tập trung chú ý, tưởng tượng, tư duy sáng tạo, hình thành kỹ năng hợp tác, học cách kiểm soát stress, phát triển trí thông minh thông qua các trò chơi mà không bị quá tải, không làm hại trẻ. Khi chơi cùng con chính cha mẹ cũng được xả stress vì nhận thấy con tiến bộ nhanh chóng, tự nhiên sẽ trở nên vui vẻ, cuộc sống có ý nghĩa hơn. Chơi với con không cần cha mẹ phải có trình độ đại học, tất nhiên trình độ quá thấp thì cũng không tốt, nhưng đại học mà hơi một tí là cáu gắt, cho con ăn bạt tai thì cũng không dạy nổi con.
Đừng giữ trẻ ở nhà quá lâu
Viện Giáo dục London (Anh) nghiên cứu trên 5.000 trẻ em: một nhóm trước 4 tuổi chỉ ở nhà với ông bà và một nhóm đi trẻ trước 2 tuổi thì thấy rằng, tất cả những trẻ đi nhà trẻ trước 2 tuổi các thành tố của trí thông minh đều cao hơn hẳn so với nhóm ở nhà với ông bà, đặc biệt là về kỹ năng giao tiếp xã hội, kỹ năng kiềm chế và thương thuyết. Giữ trẻ ở nhà quá lâu là một “tai hoạ”. Ông bà rất yêu quý cháu, cha mẹ cũng vậy, nhưng phải cho trẻ đến lớp, bởi đây là cơ hội để trẻ phát triển. Khi nhìn trẻ khác chơi hoặc có cô giáo hướng dẫn, trẻ sẽ quan sát và rất dễ “tập nhiễm”. Chỉ cần nó ngồi yên, có vẻ như không chơi với ai, nhưng tai nó nghe trẻ khác nói, mắt nó sẽ để ý bạn chơi trò gì và một lúc nào đó nó sẽ bắt chước và tự làm theo. Đấy chính là đặc điểm và cơ chế học của trẻ: học qua bắt chước, qua quan sát, qua tập nhiễm và qua mô hình hoá. Trước và sau 2 tuổi là thời kỳ “thiên tài” của phát triển ngôn ngữ, trí nhớ và vận động. Trẻ cần được đến lớp để học được những điều cần thiết nhất cho những năm đầu đời, vì trẻ càng lớn thì càng không thể học được nữa. Xác định đúng thời điểm chăm sóc là vô cùng quan trọng.
Hãy cho trẻ vận động nhiều nhất
Sự vận động giúp trẻ phát triển trí thông minh rất tốt vì nó kích hoạt tối đa sự vận động của não bộ. Khi vận động thì máu được đẩy nên não, và vận động thì trẻ phải tư duy khi gặp tình huống. Ví dụ gặp cái hố thì phải tìm cách bước qua như thế nào; trèo thang, chơi đu phải bám vào đâu cho chắc, nó rung thế nào, cảm giác ra sao và trẻ nhận biết thế giới xung quanh bằng phản ứng xúc cảm - đó chính là cái lợi của sự vận động. Vận động còn giúp trẻ thèm ăn và có giấc ngủ ngon - rất tốt cho phát triển thể lực.
Cho trẻ ngồi một chỗ xem ti vi nhiều rất có hại. Cứ mỗi giờ xem ti vi trẻ lại mất cơ hội học thêm 6 - 8 từ vựng mới, mất khả năng giao tiếp để thiết lập được những câu có mệnh đề, mất cơ hội phát triển trí thông minh từ 10 – 20% so với những trẻ khác và có nguy cơ mắc bệnh tự kỷ. Khi xem tivi, trẻ thường “dán mắt” vào màn hình nên tần suất chớp mắt và thay đổi điều tiết mắt giảm tới 50%. Đó là lý do vì sao bây giờ trên 30% trẻ em bị cận thị, trong khi cách đây 20 năm chỉ có khoảng 5 – 6%. Các nhà khoa học khuyến cáo: nên cấm trẻ dưới 3 tuổi xem tivi, kể cả phim hoạt hình. Từ 3 tuổi trở lên mỗi ngày chỉ nên xem khoảng 30 phút và phải có người lớn kèm để thỉnh thoảng tách trẻ ra khỏi màn hình và kéo nó trở lại với sự giao tiếp. “Khoán” con cho chiếc tivi để mình rảnh tay là một nguy cơ vô cùng to lớn mà nhiều bậc cha mẹ còn chưa ý thức được.
Phương Dung

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét